logo

Chinees

image

Taal & schrift

Chinees of Chinese talen is een verzamelnaam voor een groep talen die samen de Sinitische tak van de Sino-Tibetaanse taalfamilie vormen. Meestal bedoelt men met Chinees het standaardmandarijn, de officiële taal van de Volksrepubliek China, van Taiwan, en een van de officiële talen van Singapore. Die standaardtaal is gebaseerd op het Beijinghua, het Pekingdialect van het Mandarijn, de grootste van de Chinese talen. Feitelijk kan men het Chinees beschouwen als een macrotaal, die wordt gesproken door ongeveer 1,22 miljard mensen, met name in China, Taiwan, maar ook in andere landen van het Verre Oosten, waaronder Maleisië, Thailand, Indonesië en Singapore. Ook wordt de taal gesproken door vele overzeese Chinezen.

De Chinese talen bestaan al zeer lang, er zijn al geschriften teruggevonden van meer dan 2500 jaar geleden en Chinese karakters op orakelbotten die nog ouder zijn. Er zijn tien Chinese talen die onderdeel zijn van de Chinese macrotaal: Mandarijn (Chinees) Wu 吴语 Ke (Hakka) 客家话 Min 闽语 Yue (Kantonees) 粤语 Xiang 湘语 Gan 赣语 Jin 晋语 Pinghua 平话 Hui

Deze talen kunnen worden geschreven met behulp van Chinese karakters, Hanzi. Daarnaast zijn er talen zoals het Yi die ook in China gesproken worden.

Er zijn ongeveer 12.000 moderne Chinese karakters (Hanzi). In het verleden zijn er veel meer geweest. Het Kangxi woordenboek, geschreven tijdens de Qing-dynastie beslaat 47.035 karakters. Het recente Hanyu Cidian beslaat zo'n 56.000 karakters, maar hier zijn ook karakters bij die inmiddels in onbruik zijn geraakt. Veel karakters kunnen op zich meerdere betekenissen hebben, maar meestal bestaat een woord uit twee of meer karakters, of kan uit de context worden opgemaakt welke betekenis wordt bedoeld.

De gemiddelde Chinees kent ongeveer 4.000 karakters, 6.000 karakters wordt gezien als het minimum om je aan te kunnen melden voor een universitaire opleiding, hoog opgeleide Chinezen kennen er ongeveer 7.000 tot 10.000.

Specifieke kenmerken

Binnen de Chinese talen zijn er inmiddels verschillende manieren om de taal te schrijven: met traditionele karakters (fantizi), met soms vrij complexe karakters; met vereenvoudigde karakters (jiantizi), waarbij veel complexe karakters gesimplificeerd zijn; en in een romanisatie of transliteratie, dat wil zeggen met het Latijnse alfabet.

Chinese is not written with an alphabet, but is “logosyllabic”: each Chinese character may be a word in its own right or a part of a multi-syllable word. This means there are a lot of glyphs and not every Chinese font supports every character. This makes careful checking of Chinese typesetting a must. Simplified and Traditional Chinese When you are writing or typesetting a Chinese language, you need to specify Simplified Chinese or Traditional Chinese. These are two related but different writing systems. Simplified Chinese is used mainly in mainland China (formally the People’s Republic of China), Singapore and increasingly in Hong Kong now it’s part of the PRC, while Traditional Chinese is used mainly in Taiwan, expat communities around the world and widely in Hong Kong and Macau. The PRC government has promoted Simplified Chinese since the 1950s to encourage an increase literacy. The simplification of the original (Traditional) Chinese attempts to simplify the structural form of individual characters while reducing the total number of characters. A Simplified Chinese font may contain “only” a few thousand glyphs compared to tens of thousands in a Traditional Chinese font. Therefore, it is important to know from the start which writing system you are using. Note that this is not the same as the language. There are many Chinese languages (eg Mandarin, Cantonese, Wu) but they are written by and large in the same two writing systems, albeit sometimes with additions or adaptations. Standard written Simplified Chinese will be based on Mandarin unless someone specifies otherwise. Chinese font encoding Historically a number of methods were used to encode Chinese fonts, one of the most popular being Big-5 for Traditional Chinese. However, variations and different encodings caused complications. Luckily these problems are mostly in the past, and all text, typesetting, fonts and webpages should be in Unicode.